Chuyển đổi số không còn là câu chuyện của riêng ngành công nghệ, mà đang len sâu vào từng lĩnh vực của đời sống xã hội. Trong dòng chảy đó, công tác dân số tại Thanh Hóa cũng đang từng bước thay đổi, thích ứng và chuyển mình mạnh mẽ, bắt đầu từ những việc rất cụ thể: học tập và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào công việc hằng ngày.

Những ngày gần đây, hình ảnh cán bộ dân số dành thời gian truy cập nền tảng “Bình dân học vụ số”, tham gia các bài học về AI và ChatGPT đã trở nên quen thuộc. Không còn là những khái niệm xa vời, công nghệ đang dần trở thành công cụ hỗ trợ thiết thực, gần gũi với chính những người làm công tác dân số – từ cấp tỉnh đến tận cơ sở.

Tại Chi cục Dân số tỉnh Thanh Hóa, tinh thần học tập và đổi mới được thể hiện rõ nét. Mỗi cán bộ, viên chức không chỉ tham gia đầy đủ các nội dung đào tạo, mà còn chủ động tìm cách đưa AI vào công việc chuyên môn. Những bài viết truyền thông về dân số, sức khỏe sinh sản, bình đẳng giới… giờ đây được xây dựng nhanh hơn, sinh động hơn, với nhiều cách tiếp cận sáng tạo, phù hợp từng nhóm đối tượng. Những báo cáo tưởng chừng khô khan cũng trở nên rõ ràng, logic và dễ khai thác hơn nhờ sự hỗ trợ của công nghệ.

Không chỉ dừng lại ở cấp tỉnh, sự thay đổi ấy đang lan tỏa xuống tận tuyến cơ sở. Đối với đội ngũ cộng tác viên dân số – những người trực tiếp “đi từng ngõ, gõ từng nhà” – việc tiếp cận AI đã mở ra một cách làm việc hoàn toàn mới. Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, họ có thể tra cứu nhanh kiến thức, tham khảo cách truyền đạt phù hợp, thậm chí xây dựng nội dung tuyên truyền đơn giản nhưng hiệu quả hơn trước. Công nghệ, theo cách đó, đang rút ngắn khoảng cách giữa thông tin và người dân.

Điều đáng ghi nhận không chỉ là việc ứng dụng công nghệ, mà còn là sự thay đổi trong tư duy. Từ chỗ e ngại cái mới, nhiều cán bộ dân số đã bắt đầu chủ động học hỏi, thử nghiệm và sáng tạo. AI không thay thế con người, nhưng đang trở thành “trợ lý số” đắc lực, giúp giảm áp lực công việc, tiết kiệm thời gian và nâng cao chất lượng đầu ra.

Trong bối cảnh công tác dân số đứng trước nhiều yêu cầu mới – từ duy trì mức sinh hợp lý, giảm mất cân bằng giới tính khi sinh đến thích ứng với già hóa dân số – việc ứng dụng công nghệ số, đặc biệt là AI, càng trở nên cần thiết. Không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý và truyền thông, AI còn góp phần hỗ trợ phân tích, dự báo, từ đó nâng cao chất lượng tham mưu chính sách.

Từ những bài học trên nền tảng số, đến những thay đổi cụ thể trong công việc hằng ngày, công tác dân số Thanh Hóa đang từng bước khẳng định một hướng đi mới: hiện đại hơn, linh hoạt hơn và hiệu quả hơn. Đó không chỉ là sự thay đổi về công cụ, mà là sự chuyển mình về cách nghĩ, cách làm.

Và trong hành trình ấy, mỗi cán bộ dân số – dù ở cấp nào – đều đang trở thành một “công dân số”, chủ động thích ứng, sáng tạo và đồng hành cùng sự phát triển chung của tỉnh trong kỷ nguyên số.